Γιατί το 536 ήταν «η χειρότερη χρονιά για να ζει κανείς»

Γιατί το 536 ήταν «η χειρότερη χρονιά για την Ανθρωπότητα», σύμφωνα με επιστήμονες, ενώ σύμφωνα με άλλους «ειδικούς», θέλουν να την επαναλάβουν τεχνητά…

Ρωτήστε τον μεσαιωνικό ιστορικό Michael McCormick ποια χρονιά ήταν η χειρότερη για να ζήσει κανείς και έχει μια απάντηση: «Το 536». Όχι το 1349, όταν ο Μαύρος Θάνατος εξαφάνισε τη μισή Ευρώπη. Όχι το 1918, όταν η γρίπη σκότωσε 50 με 100 εκατομμύρια ανθρώπους, κυρίως νεαρούς ενήλικες. Αλλά το 536. Στην Ευρώπη, «Ήταν η αρχή μιας από τις χειρότερες περιόδους για να είσαι ζωντανός, αν όχι η χειρότερη χρονιά», λέει ο McCormick, ιστορικός και αρχαιολόγος που προεδρεύει της Πρωτοβουλίας του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ για την Επιστήμη του Ανθρώπινου Παρελθόντος.

Μια μυστηριώδης ομίχλη βύθισε την Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή και μέρη της Ασίας στο σκοτάδι, μέρα και νύχτα — για 18 μήνες. «Γιατί ο ήλιος έδωσε το φως του χωρίς λάμψη, όπως το φεγγάρι, καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους», έγραψε ο βυζαντινός ιστορικός Προκόπιος. Οι θερμοκρασίες το καλοκαίρι του 536 έπεσαν 1,5°C έως 2,5°C, ξεκινώντας την πιο κρύα δεκαετία των τελευταίων 2300 ετών. Χιόνι έπεσε εκείνο το καλοκαίρι στην Κίνα, οι καλλιέργειες απέτυχαν, οι άνθρωποι λιμοκτονούσαν. Τα ιρλανδικά χρονικά καταγράφουν «μια αποτυχία ψωμιού από τα έτη 536–539.»

Στη συνέχεια, το 541, βουβωνική πανώλη έπληξε το ρωμαϊκό λιμάνι Pelusium, στην Αίγυπτο. Αυτό που ονομάστηκε Πανούκλα του Ιουστινιανού εξαπλώθηκε γρήγορα, εξαλείφοντας το ένα τρίτο έως το μισό του πληθυσμού της ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας και επιταχύνοντας την κατάρρευσή της, λέει ο McCormick.
Οι ιστορικοί γνώριζαν από καιρό ότι τα μέσα του έκτου αιώνα ήταν μια σκοτεινή ώρα σε αυτό που ονομαζόταν Σκοτεινός Χρόνος, αλλά η πηγή των μυστηριωδών νεφών ήταν εδώ και πολύ καιρό ένα παζλ.

Τώρα, μια εξαιρετικά ακριβής ανάλυση του πάγου από έναν ελβετικό παγετώνα από μια ομάδα με επικεφαλής τον McCormick και τον παγετωνολόγο Paul Mayewski στο Ινστιτούτο Κλιματικής Αλλαγής του Πανεπιστημίου του Maine (UM) στο Orono εντόπισε έναν ένοχο. Σε ένα εργαστήριο στο Χάρβαρντ αυτή την εβδομάδα,
η ομάδα ανέφερε ότι μια κατακλυσμική ηφαιστειακή έκρηξη στην Ισλανδία εκτόξευσε στάχτη σε όλο το βόρειο ημισφαίριο στις αρχές του 536. Ακολούθησαν άλλες δύο τεράστιες εκρήξεις, το 540 και το 547. Τα επαναλαμβανόμενα χτυπήματα, ακολουθούμενα από πανούκλα, βύθισαν την Ευρώπη σε οικονομική στασιμότητα που κράτησε μέχρι το 640.

Για τον Kyle Harper, κοσμήτορα και μεσαιωνικό και Ρωμαίο ιστορικό στο Πανεπιστήμιο της Οκλαχόμα στο Νόρμαν, το λεπτομερές ημερολόγιο των φυσικών καταστροφών και της ανθρώπινης ρύπανσης που καταψύχθηκε στον πάγο «μας δίνει ένα νέο είδος καταγραφής για την κατανόηση της συνάφειας ανθρώπινων και φυσικών αιτιών που οδήγησαν στην πτώση της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας — και τις πρώτες αναταράξεις αυτής της νέας μεσαιωνικής οικονομίας».

Από τότε που μελέτες δακτυλίων δέντρων στη δεκαετία του 1990 έδειξαν ότι τα καλοκαίρια γύρω στο έτος 540 ήταν ασυνήθιστα κρύα, οι ερευνητές κυνηγούσαν την αιτία. Πριν από τρία χρόνια, οι πολικοί πυρήνες πάγου από τη Γροιλανδία και την Ανταρκτική έδωσαν μια ένδειξη. Όταν ένα ηφαίστειο εκρήγνυται, εκτοξεύει θείο, βισμούθιο και άλλες ουσίες ψηλά στην ατμόσφαιρα, όπου σχηματίζουν ένα πέπλο αερολύματος που αντανακλά το φως του ήλιου πίσω στο διάστημα, δροσίζοντας τον πλανήτη.

Ταιριάζοντας το αρχείο πάγου αυτών των χημικών ιχνών με τα αρχεία δακτυλίων δέντρων για το κλίμα, μια ομάδα με επικεφαλής τον Michael Sigl, τώρα από το Πανεπιστήμιο της Βέρνης, διαπίστωσε ότι σχεδόν κάθε ασυνήθιστα κρύο καλοκαίρι τα τελευταία 2500 χρόνια είχε προηγηθεί μια ηφαιστειακή έκρηξη. Μια τεράστια έκρηξη —ίσως στη Βόρεια Αμερική, πρότεινε η ομάδα— ξεχώρισε στα τέλη του 535 ή στις αρχές του 536. ακολούθησε μια άλλη το 540. Η ομάδα του Sigl κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το διπλό χτύπημα εξηγούσε το παρατεταμένο σκοτάδι και κρύο.

Ο Mayewski και η διεπιστημονική του ομάδα αποφάσισαν να ψάξουν για τις ίδιες εκρήξεις σε έναν πυρήνα πάγου που στον οποίο άνοιξαν τρύπα το 2013, στον παγετώνα Colle Gnifetti στις Ελβετικές Άλπεις. Ο πυρήνας μήκους 72 μέτρων θάβει περισσότερα από 2000 χρόνια στοιχεία από ηφαίστεια, καταιγίδες σκόνης της Σαχάρας και ανθρώπινες δραστηριότητες στο κέντρο της Ευρώπης.

Η ομάδα αποκρυπτογράφησε αυτό το ρεκόρ χρησιμοποιώντας μια νέα μέθοδο εξαιρετικά υψηλής ανάλυσης, στην οποία ένα λέιζερ χαράζει κομμάτια πάγου 120 μικρών, που αντιπροσωπεύουν μόνο λίγες ημέρες ή εβδομάδες χιονόπτωσης, κατά μήκος του πυρήνα. Κάθε ένα από τα δείγματα – περίπου 50.000 από κάθε μέτρο του πυρήνα – αναλύεται για περίπου δώδεκα στοιχεία. Η προσέγγιση επέτρεψε στην ομάδα να εντοπίσει τις καταιγίδες, τις ηφαιστειακές εκρήξεις και τη ρύπανση μέχρι τον μήνα ή ακόμη λιγότερο, 2000 χρόνια πίσω, λέει ο ηφαιστειολόγος του UM Andrei Kurbatov.

Στον πάγο της άνοιξης του 536, η μεταπτυχιακή φοιτήτρια του UM Laura Hartman βρήκε δύο μικροσκοπικά σωματίδια ηφαιστειακού γυαλιού. Βομβαρδίζοντας τα θραύσματα με ακτίνες Χ για να προσδιορίσουν το χημικό τους αποτύπωμα, αυτή και ο Kurbatov διαπίστωσαν ότι ταίριαζαν στενά με σωματίδια γυαλιού που βρέθηκαν νωρίτερα σε λίμνες και τύρφη στην Ευρώπη και σε έναν πυρήνα πάγου της Γροιλανδίας.

Αυτά τα σωματίδια με τη σειρά τους έμοιαζαν με ηφαιστειακά πετρώματα από την Ισλανδία. Οι χημικές ομοιότητες πείθουν τον γεωεπιστήμονα David Lowe από το Πανεπιστήμιο του Waikato στο Hamilton της Νέας Ζηλανδίας, ο οποίος λέει ότι τα σωματίδια στον ελβετικό πυρήνα πάγου πιθανότατα προέρχονται από το ίδιο ισλανδικό ηφαίστειο. Αλλά ο Sigl λέει ότι χρειάζονται περισσότερα στοιχεία για να πειστεί ότι η έκρηξη ήταν στην Ισλανδία και όχι στη Βόρεια Αμερική.

Είτε έτσι είτε αλλιώς, οι άνεμοι και τα καιρικά συστήματα το 536 πρέπει να ήταν σωστά για να καθοδηγήσουν το λοφίο της έκρηξης νοτιοανατολικά σε όλη την Ευρώπη και, αργότερα, στην Ασία, ρίχνοντας ένα ψυχρό κρύο καθώς η ηφαιστειακή ομίχλη «κυλούσε», λέει ο Kurbatov. Το επόμενο βήμα είναι να προσπαθήσουμε να βρούμε περισσότερα σωματίδια από αυτό το ηφαίστειο σε λίμνες στην Ευρώπη και την Ισλανδία, προκειμένου να επιβεβαιώσουμε τη θέση του στην Ισλανδία και να καταλάβουμε γιατί ήταν τόσο καταστροφικό.

Έναν αιώνα αργότερα, μετά από αρκετές ακόμη εκρήξεις, το αρχείο πάγου σηματοδοτεί καλύτερα νέα: η ακίδα του μολύβδου το 640. Το ασήμι τήχθηκε από μετάλλευμα μολύβδου,

Έτσι, το μόλυβδο είναι ένα σημάδι ότι το πολύτιμο μέταλλο ήταν σε ζήτηση σε μια οικονομία που ανακάμπτει από το χτύπημα έναν αιώνα πριν, λέει ο αρχαιολόγος Christopher Loveluck από το Πανεπιστήμιο του Nottingham στο Ηνωμένο Βασίλειο. Μια δεύτερη αιχμή μολύβδου, το 660, σηματοδοτεί μια σημαντική έγχυση αργύρου στην αναδυόμενη μεσαιωνική οικονομία. Υποδηλώνει ότι ο χρυσός είχε γίνει σπάνιος καθώς αυξανόταν το εμπόριο, αναγκάζοντας μια στροφή προς το ασήμι ως νομισματικό πρότυπο, γράφουν ο Loveluck και οι συνεργάτες του για την Αρχαιότητα. «Δείχνει την άνοδο της τάξης των εμπόρων για πρώτη φορά», λέει.

Ακόμα αργότερα, ο πάγος είναι ένα παράθυρο σε μια άλλη σκοτεινή περίοδο. Ο μόλυβδος εξαφανίστηκε από τον αέρα κατά τη διάρκεια του Μαύρου Θανάτου από το 1349 έως το 1353, αποκαλύπτοντας μια οικονομία που είχε και πάλι σταματήσει. «Έχουμε εισέλθει σε μια νέα εποχή με αυτήν την ικανότητα να ενσωματώνουμε περιβαλλοντικά αρχεία εξαιρετικά υψηλής ανάλυσης με ιστορικά αρχεία παρόμοιας υψηλής ανάλυσης», λέει ο Loveluck. «Είναι μια πραγματική αλλαγή παιχνιδιού».

Σκεφτείτε λοιπόν, μετά από αυτές τις αποκαλύψεις που δημοσιεύει το science.org πόσο ψυχασθενείς πρέπει να θεωρούνται οι Γεωμηχανιστές που θέλουν τη σκίαση του ήλιου με τη μέθοδο της Γεωμηχανικής, μιμούμενοι τις επιπτώσεις του 536 μέσω ενός τεχνητού ηφαιστείου «για τη μείωση των θερμοκρασιών στη Γη»!

Share
Tweet
Share
Pin it
Share
Share
Share
Share
Share
Previous Article

Monkeypox: Παγκόσμιο συναγερμό «κήρυξε ο ΠΟΥ» παρά τις διαφωνίες ειδικών - Ο ΕΜΑ ενέκρινε εμβόλιο

Next Article

Για να περάσουν τα «τέρατα»: Ρυθμίσεις και πολυήμερη αναστάτωση στην Λαρίσης – Τρικάλων

Related Posts
Total
46
Share