Η Γάτα
Cosmos

Κύπρος – Ισραήλ: Παιχνίδι κυνισμού και αντιφάσεων

«Αγαπητέ @netanyahu συγχαρητήρια για την νίκη του Κόμματος Likud. Καθώς το εκλογικό αποτέλεσμα άνοιξε τον δρόμο για την 5η θητεία σου ως πρωθυπουργού, θα ήθελα να εκφράσω την ισχυρή δέσμευσή μου να εργαστώ μαζί σου προς όφελος των χωρών μας και την περιφερειακή ειρήνη και σταθερότητα».

γράφει ο Κυριάκος Πιερίδης για την efsyn.gr 

Το πρωί της Τετάρτης 10 Απριλίου, ο πρόεδρος της Κύπρου Νίκος Αναστασιάδης έκανε την ανάρτησή του στο Twitter, επιβεβαιώνοντας τη στενή προσωπική σχέση του με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου.

Ο Κύπριος πρόεδρος φανερά αντέδρασε με ανακούφιση στην οριακή επικράτηση του Νετανιάχου, θεωρώντας ότι είναι ο πιο επιστήθιος φίλος του στον πλανήτη, βέβαια μετά τον Ντόναλντ Τραμπ. Τι κάνει όμως τον Ν. Αναστασιάδη να αισθάνεται τόσο προσδεμένος στον Νετανιάχου, πόσο ωφελείται η Κύπρος και πόσο οδεύει η περιοχή της ανατολικής Μεσογείου στην ειρήνη και τη σταθερότητα;

Τα τελευταία δύο χρόνια οι σχέσεις ανάμεσα στην ισραηλινή και την κυπριακή κυβέρνηση γνωρίζουν τεράστια άνθηση και συνδυάζονται με πολλά και πυκνά γεγονότα. Αποκορύφωμα υπήρξε η πρόσφατη τριμερής Ισραήλ, Κύπρου, Ελλάδας – παρουσία και του Αλέξη Τσίπρα, μερικές μόνο ημέρες πριν από την κάλπη της 9ης Απριλίου. Η συγκεκριμένη σύνοδος κορυφής διόλου τυχαία συνδυάστηκε με την παρουσία του ΥΠΕΞ των ΗΠΑ, Μάικ Πομπέο, με διακηρύξεις κατευθείαν από τον Λευκό Οίκο και φωτογραφικά στιγμιότυπα προδήλως κατασκευασμένα για να κρατήσουν στην εξουσία τον Μπ. Νετανιάχου.

Ο διεθνής Τύπος κατέγραψε όλα όσα συνέβησαν δίνοντας έμφαση στη νέα επικίνδυνη μετακίνηση της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ στο Μεσανατολικό και την αναγνώριση της προσάρτησης των Υψωμάτων Γκολάν με τη χαρακτηριστική φράση Ντόναλντ Τραμπ: «52 χρόνια είναι αρκετά…».

Σε κανονικές εποχές, η στήριξη των ΗΠΑ στον Νετανιάχου και τον συνασπισμό ακροδεξιών, εθνικιστικών και φανατικών θρησκευτικών κομμάτων θα προκαλούσε ρίγος στη Λευκωσία, και όχι μόνο λόγω της ανάγκης της Κύπρου να διατηρεί ισορροπημένες σχέσεις με τον αραβικό κόσμο

Σε κανονικές εποχές, η στήριξη των ΗΠΑ στον Νετανιάχου και τον συνασπισμό ακροδεξιών, εθνικιστικών και φανατικών θρησκευτικών κομμάτων θα προκαλούσε ρίγος στη Λευκωσία, και όχι μόνο λόγω της ανάγκης της Κύπρου να διατηρεί ισορροπημένες σχέσεις με τον αραβικό κόσμο. Κάθε ανεξάρτητος παρατηρητής –και αυτό απηχεί σημαντικά κοινές θέσεις στην Ε.Ε.– βλέπει τον κίνδυνο περαιτέρω εκτροχιασμού της κατάστασης στη Μέση Ανατολή με την αυθαίρετη εξωτερική πολιτική που τηρεί ο Ντόναλντ Τραμπ.

Ο Τραμπ στηρίζει τον Νετανιάχου γιατί προετοιμάζεται να διεκδικήσει επανεκλογή, έχει πλήρως ευθυγραμμιστεί με το εβραϊκό λόμπι και εφαρμόζει τετελεσμένα που ανταποκρίνονται στην ακραία πολιτική Νετανιάχου και την ικανοποίηση των εσωτερικών αναγκών του. Πόσο όλα αυτά που συμβαίνουν ωφελούν την Κύπρο και την περιφερειακή ειρήνη και σταθερότητα, όπως διατείνεται ο πρόεδρος της Κύπρου Ν. Αναστασιάδης; Η είδηση για τα Γκολάν δεν είναι παρά ένα φοβερό προηγούμενο για την κατεχόμενη Κύπρο και το ξέρουν πολύ καλά, αλλά σιωπούν στη Λευκωσία και στην Αθήνα.

H ευθυγράμμιση του Ν. Αναστασιάδη με την πολιτική Νετανιάχου και το εβραϊκό λόμπι δεν είναι άσχετη με τη νέα ατζέντα της εξωτερικής πολιτικής που ακολουθεί, μετά την κατάρρευση των συνομιλιών για την επίλυση του Κυπριακού στο Κραν Μοντανά πριν από δύο χρόνια. Για την ακρίβεια, ο σχεδιασμός αυτός μπήκε σε πλήρη και απροκάλυπτη εφαρμογή από τότε, γιατί ευελπιστεί στη διαμόρφωση «προνομιακών» σχέσεων μέσω του Νετανιάχου με τον πρόεδρο Τραμπ σε μια σειρά από ζητήματα.

Ο ίδιος ο πρόεδρος Αναστασιάδης και οι λίγοι στενοί συνεργάτες του, όπως ο ΥΠΕΞ Νίκος Χριστοδουλίδης, θεωρούν κρίσιμη διάσταση της παρούσας δύσκολης συγκυρίας στο Κυπριακό τη μη διασάλευση της κατάστασης ενώπιον του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Η Τζέιν Χολ Λουτ, προσωπική απεσταλμένη του γ.γ., μετά βίας συντηρεί το πήγαινε-έλα και δεν κηρύσσει στρατηγικό αδιέξοδο καταλογίζοντας και ευθύνες, αλλά αυτό φαίνεται ότι δεν μπορεί να κρατήσει για πολύ ακόμα. Το αμέσως επόμενο ζήτημα προς διαχείριση για τον Ν. Αναστασιάδη είναι το θέμα της UNFICYP, κάτω από την αμερικανική πίεση για αναθεώρηση των ειρηνευτικών αποστολών και τη σταδιακή αποχώρησή της.

Ο Ν. Αναστασιάδης προσβλέπει πολύ στον Νετανιάχου και στο εβραϊκό λόμπι για να ξεπεράσει την επικίνδυνη πια κατάσταση που θα δημιουργηθεί, που είναι πέρα από την επιδείνωση του στάτους κβο της διχοτόμησης στο νησί.

Παράλληλα, η νέα εξωτερική πολιτική Αναστασιάδη επενδύει ιδιαίτερα σε αυτό που αναπαράγεται διαρκώς από τα ΜΜΕ (κυπριακά και ελλαδικά) ως αναδιαμόρφωση των γεωπολιτικών συσχετισμών στην ανατολική Μεσόγειο, μέσω των τριμερών συναντήσεων με το Ισραήλ και την Αίγυπτο και της μετατροπής της Κύπρου σε ενεργειακό κόμβο.

Τα περισσότερα από όσα τεκταίνονται κατά κανόνα είναι άνευ πραγματικού περιεχομένου, καθώς προσκρούουν σε αντιφατικές στρατηγικές και επιδιώξεις -άλλα θέλει η Αίγυπτος, άλλα το Ισραήλ- ή υπηρετούν έναν κόσμο καθημερινών «εικονικών ειδήσεων» (συμμαχία με Γαλλία, ένταξη Κύπρου στο ΝΑΤΟ, θωράκιση άμυνας από το Ισραήλ κοκ).

Ειρήνη και σταθερότητα; Οι διπλωματικές σχέσεις της Κύπρου με το Ισραήλ άνοιξαν την περίοδο της προεδρίας Γλαύκου Κληρίδη μετά τη Συμφωνία του Οσλο, στο πλαίσιο της πολιτικής Αθήνας και Λευκωσίας για στήριξη της ειρηνευτικής διαδικασίας στο Μεσανατολικό και για την ικανοποίηση μιας υπαρξιακής ανάγκης του Ισραήλ για μη περικύκλωσή του από τον αραβικό κόσμο – η δίοδος προς δυσμάς μέσω Κύπρου προς την Ευρώπη.

Τότε ήταν όντως ένα πλαίσιο ελπίδας για την ειρήνη και τη σταθερότητα, που εξυπηρέτησε επίσης και τον στρατηγικό στόχο της Κύπρου για την ένταξη στην Ε.Ε.

Η πρόσδεση σε αυτές τις τυχοδιωκτικές πολιτικές τείνουν ολοένα και περισσότερο όχι στην επίλυση προβλημάτων, αλλά στην παγίωση τετελεσμένων (κατεχόμενη Κύπρος) και στην απειλή για αποσταθεροποίηση ή ακόμα και θερμή αναμέτρηση (ΑΟΖ)

Πολλά άλλαξαν από τότε: η κατάρρευση του φιλειρηνικού κινήματος Ισραηλινών και Παλαιστινίων, η άνοδος Νετανιάχου και Χαμάς, η κινούμενη άμμος στον αραβικό κόσμο (Αίγυπτος), η ερειπωμένη σήμερα Συρία. Αυτό που επιχειρείται τώρα από την πλευρά της Κύπρου περιλαμβάνει όλα τα στοιχεία διπλωματικού κυνισμού – ίσως και τυχοδιωκτισμού. Ειδικότερα, η κυπριακή και η ελλαδική κοινή γνώμη μπορεί να καταναλώνουν με ευχαρίστηση την αντιτουρκική ρητορική Τραμπ – Νετανιάχου, αλλά η σύμπλευση με την αμερικανική εξωτερική πολιτική θα ανοίξει τον ασκό του Αιόλου (προσαρτήσεις, αποσταθεροποίηση, άξονες ισχύος).

Η πρόσδεση σε αυτές τις τυχοδιωκτικές πολιτικές τείνουν ολοένα και περισσότερο όχι στην επίλυση προβλημάτων, αλλά στην παγίωση τετελεσμένων (κατεχόμενη Κύπρος) και στην απειλή για αποσταθεροποίηση ή ακόμα και θερμή αναμέτρηση (ΑΟΖ). Σε όλα αυτά θα πρέπει να προστεθεί και η σιωπηρή αποξένωση της Κύπρου από την κοινή εξωτερική πολιτική της Ε.Ε., που σε όλα αποκλίνει από τον Τραμπ (Ιράν, Παλαιστινιακό – λύση δύο κρατών στα σύνορα του ‘67, Ιερουσαλήμ, Υψώματα Γκολάν κτλ).

δείτε στην ίδια κατηγορία