19/04/2019
  • Αναζήτηση
    Η Γάτα
  • Αναζήτηση
    Η Γάτα

Οι επιστήμονες μας αλλάζουν τα «φώτα» και όχι μόνο: Το βάρος, την θερμοκρασία, τον χρόνο…

Σε λίγο θα ζυγίζεστε… «κβαντικά» κι αλίμονο σας αν έχετε πάρει κιλά κι εσείς νομίζετε ότι χάσατε!

Δουλειά δεν είχε ο διάολος αλλά βρήκε. Οι επιστήμονες αποφάσισαν να «ξηλώσουν» κάποιες μονάδες μέτρησης όπως της γνωρίζαμε μέχρι τώρα και να τις επαναπροσδιορίσουν με… λογική Τέσλα – γιατί άραγε;

Οι αντιπρόσωποι από τα 60 κράτη μέλη του Διεθνούς Γραφείου Μέτρων και Σταθμών (ΒΙΡΜ), μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, συνέρχονται αυτή την εβδομάδα στις Βερσαλλίες της Γαλλίας, στο πλαίσιο της 26ης Γενικής Συνδιάσκεψης για τα Μέτρα και τα Σταθμά (CGPM) και αναμένεται να ψηφίσουν στις 16 Νοεμβρίου, προκειμένου να αναθεωρήσουν ξανά το Διεθνές Σύστημα Μονάδων (SI).

Το «αληθινό» κιλό, ένας κύλινδρος από κράμα πλατίνας και ιριδίου, που εδώ και 130 χρόνια αποτελεί το παγκόσμιο πρότυπο για τη μέτρηση της μάζας, θα πάψει πια να αποτελεί το σημείο αναφοράς.

H αναθεώρηση έχει ως στόχο τέσσερις από τις βασικές μονάδες του συστήματος -το χιλιόγραμμο ή κιλό (μονάδα μέτρησης της μάζας), το αμπέρ (μονάδα μέτρησης της έντασης του ηλεκτρικού ρεύματος), το κέλβιν (μονάδα μέτρησης της θερμοκρασίας) και το γραμμομόριο (μονάδα μέτρησης για την ποσότητα ύλης ενός σώματος)- έτσι ώστε να ορίζονται πλέον έμμεσα, με όρους κάποιας φυσικής σταθεράς.

Συγκεκριμένα, το κιλό θα ορίζεται πλέον με βάση τη Σταθερά Πλανκ (έναν αριθμό που σχετίζεται με τον κβαντικό κόσμο και δεν αλλάζει ποτέ), το αμπέρ με βάση το φορτίο του ηλεκτρονίου, το κέλβιν με βάση τη Σταθερά Μπόλτζμαν και το γραμμομόριο με βάση τη Σταθερά Αβογκάντρο. Είχε προηγηθεί τα προηγούμενα χρόνια μια ανάλογη αναθεώρηση για τις άλλες τρεις βασικές μονάδες του συστήματος SI: το μέτρο (μονάδα μέτρησης της απόστασης), το δευτερόλεπτο (μονάδα μέτρησης του χρόνου) και το κηρίο ή καντέλα (μονάδα μέτρησης της έντασης μιας φωτεινής πηγής).

Μέχρι σήμερα το πρότυπο του κιλού, το λεγόμενο και μόνο «αληθινό» κιλό ή «Το Μεγάλο Κ» (Le Grand K), που χρησιμοποιείται από το 1889, φυλάσσεται σε ένα εργαστήριο στο κτίριο του Διεθνούς Γραφείου Μέτρων και Σταθμών (το οποίο είχε ιδρυθεί το 1875), στις Σέβρες της Γαλλίας. Ο εν λόγω εμβληματικός λαμπερός κύλινδρος -που διεκδικεί το δικαίωμα να αποκαλείται το μοναδικό αληθινό κιλό στον κόσμο- αποτελεί το τελευταίο υλικό κατασκεύασμα που ακόμη χρησιμοποιείται για τον ορισμό μιας μονάδας του συστήματος SI.

Η αναμενόμενη αναθεώρηση έχει ως στόχο να κάνει τις μονάδες μέτρησης πιο σταθερές και αξιόπιστες σε βάθος χρόνου, συνδέοντας τις μετρήσεις στο μικροσκοπικό επίπεδο (ατομικό και κβαντικό) με τις μετρήσεις στο μακροσκοπικό επίπεδο.

Μια σημαντική αλλαγή είχε γίνει το 1983, όταν η 17η CGPM όρισε με ακρίβεια την ταχύτητα του φωτός σε 299.792.458 μέτρα ανά δευτερόλεπτο. Αμέσως μετά, το μέτρο (που αρχικά είχε ορισθεί ως το ένα δεκάκις εκατομμυριοστό της απόστασης από το Βόρειο Πόλο ως τον Ισημερινό) ορίσθηκε πλέον σε σχέση με αυτή τη φυσική σταθερά του σύμπαντος, ως η απόσταση που το φως ταξιδεύει σε 1/299.792.458 δευτερόλεπτα.

Ορισμένοι φυσικοί ειδικοί στη μετρολογία φοβούνται ότι οι νέοι πολύπλοκοι ορισμοί θα φαίνονται σαν…κινέζικα σε όποιον δεν έχει διδακτορικό στη φυσική, ενώ κάποιοι διαμαρτύρονται ότι το νέο σύστημα SI ουσιαστικά δεν θα έχει πια καμία σχέση με μέτρα και σταθμά. Εφόσον πάντως το νέο σύστημα εγκριθεί ομόφωνα δια ψηφοφορίας στο τέλος της εβδομάδας, θα τεθεί σε ισχύ στις 20 Μαΐου του 2019.

Στο μέλλον αναμένεται μια ακόμη αναθεώρηση του ορισμού του δευτερολέπτου, το οποίο είχε ορισθεί εκ νέου το 1967 ως «ατομικό δευτερόλεπτο», με βάση τις ταλαντώσεις της ακτινοβολίας μικροκυμάτων από το άτομο του καισίου-133. Καθώς όμως πλέον κατασκευάζονται ολοένα πιο ακριβή ατομικά ρολόγια, μέχρι το 2030 εκτιμάται ότι θα έχει αλλάξει ξανά ο ορισμός του.

Όσο για το «Μεγάλο Κιλό», το Διεθνές Γραφείο Μέτρων και Σταθμών δεν θα το πετάξει στα σκουπίδια, αλλά θα το φυλάξει και κατά καιρούς θα το «καλιμπράρει» ως δευτερεύον πρότυπο της μάζας. Και βέβαια, ο απλός άνθρωπος δεν θα καταλάβει την αλλαγή. Τίποτε δεν θα αλλάξει στον τρόπου που ζυγίζονται οι πατάτες του στο μανάβικο!

Η ψηφοφορία για την αναθεώρηση του συστήματος SI θα μεταδοθεί ζωντανά το μεσημέρι της Παρασκευής στο YouTube

 

Newsroom
Η Γάτα
Δείτε όλα τα άρθρα
Newsroom Η Γάτα

Ακολουθείστε μας!

igata in english

Blog Stats

  • 226.987 Επισκέψεις

Δεσμεύτηκαν 33.000 αυγά στο λιμάνι του Πειραιά

Δεσμεύτηκαν 33.000 αυγά στο λιμάνι του Πειραιά

Οι ελεγκτές κτηνίατροι εντόπισαν και δέσμευσαν σε δύο φορτηγά αυτοκίνητα 33.000 αυγά (περισσότερα…)
Read More
Το «ντόμινο» που αυξάνει το πιτόγυρο: Με 3 ευρώ φτιάχνεις 5 πιτόγυρα, όχι ένα! – Δες πως

Το «ντόμινο» που αυξάνει το πιτόγυρο: Με 3 ευρώ φτιάχνεις 5 πιτόγυρα, όχι ένα! – Δες πως

Ντόμινο ανατιµήσεων σε µια σειρά από τρόφιµα και κρεατοσκευάσµατα, όπως το σουβλάκι και ο γύρος, φέρνει η ραγδαία αύξηση της...
Read More
Σαρλίζ Θερόν: «Το παιδί μου που νόμιζα ότι ήταν αγόρι είναι τελικά κορίτσι»!

Σαρλίζ Θερόν: «Το παιδί μου που νόμιζα ότι ήταν αγόρι είναι τελικά κορίτσι»!

Αυτό κατάλαβε η γνωστή ηθοποιός όταν ο θετός γιος της την κοίταξε στα μάτια σε ηλικία... τριών ετών! (περισσότερα…)
Read More
Ηράκλειο: Φορολογούμενος βρέθηκε με οφειλή… 3 δισ. ευρώ!

Ηράκλειο: Φορολογούμενος βρέθηκε με οφειλή… 3 δισ. ευρώ!

Σε μια πρωτοφανή ιστορία γραφειοκρατικής τρέλας έχει εμπλακεί μία οικογένεια στο Ηράκλειο αντιμετωπίζοντας ένα χρέος προς την Εφορία που φτάνει...
Read More